Veilige kerk
Beleidsplan Veilige Kerk
De Veilige Kerk is een initiatief binnen de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) dat zich richt op het terugdringen van (seksueel) misbruik en het bevorderen van een veilige omgeving binnen de kerken.
De Protestantse Gemeente Nij Beets wil, in navolging van de landelijke kerk, een veilige plaats zijn voor iedereen. Een veilige plaats om samen te komen en activiteiten te organiseren. Een veilige plaats is helaas niet vanzelfsprekend, ook in de kerk komt machtsmisbruik of (seksueel) grensoverschrijdend gedrag voor. Uit onderzoek blijkt dat wij niet altijd goed weten wat overschrijdend gedrag is daarom wil onze gemeente met dit beleidsplan een aanzet maken om overschrijdend gedrag te (h)erkennen, voorkomen en aan te pakken in lijn van de voorstellen van de landelijke kerk.
Bewustwording
De basis voor een Veilige Kerk is bewustwording binnen de gemeente. Bewust zijn van machtsongelijkheid onder gemeenteleden en de effecten daarvan. Machtsverschillen kunnen ontstaan tussen groepsleiding en deelnemers in het jeugdwerk, tussen ouderling en pastorant, tussen diaken en hulpvrager, tussen vrijwilligers voor hand-en-spandiensten en gemeenteleden. Het effect kan zijn dat iemand met meer macht grensoverschrijdend gedrag vertoond. De ander ervaart dat in eerste instantie niet als storend of wil daar geen aandacht aan besteden tot het gevoel van veiligheid wordt aangetast. Daarom willen wij werken aan:
- Erkennen dat dit grensoverschrijdend gedrag ook in de eigen gemeente voor kan komen.
- Bewust zijn dat alle gemeenteleden recht hebben op een veilig gemeente.
- Vasthouden van de aandacht voor het onderwerp: op beleidsniveau regelmatig agenderen van ‘veilig jeugdwerk’ en ‘veilige gemeente’.
- Erop toezien dat in bijeenkomsten (gespreksgroepen, clubwerk, catechese, vieringen) zo nu en dan gebruikgemaakt wordt van activiteiten en werkvormen die bewustwording over veiligheid bij de gemeenteleden, van oud tot jong, vergroot.
Preventie
Huiselijk geweld en seksueel misbruik komt ook voor in gezinnen die lid zijn van een kerk. Kerken hebben niet de mogelijkheid om dit te voorkomen. Zij kunnen wel leren om signalen te herkennen en misbruik en geweld in eigen kring bespreekbaar te maken. Enkele instrumenten zijn:
- Het benoemen van vertrouwenspersonen die zichtbaar zijn voor gemeenteleden, laagdrempelig te benaderen en functioneren als ‘ambassadeur’ voor veilige gemeente en veilig jeugdwerk.
- Zorgvuldige selectie van vrijwilligers op basis van talenten en regelmatig bespreken.
- VOG’s vragen aan vrijwilligers en beroepskrachten die werken met minderjarigen en mensen in een kwetsbare positie.
- Vrijwilligers en beroepskrachten een gedragscode laten ondertekenen (voor predikanten en kerkelijk werkers is een door de synode vastgestelde gedragscode, deze geldt al voor hen).
Interventie
Meldingen van grensoverschrijdend gedrag kunnen volgens de routekaart van de landelijke kerk worden opgepakt.
(Na)zorg
- In preek en liturgie rekening houden met slachtoffers van machtsmisbruik of andere misstanden (woordkeuze in gebeden, liedkeuze).
- Nazorg en pastorale zorg geven aan slachtoffers van grensoverschrijdend gedrag in de gemeente.
- Nazorg en pastorale zorg geven aan daders van grensoverschrijdend gedrag in de gemeente. Dit kan niet dezelfde persoon zijn die het slachtoffer begeleidt.
- Daders en slachtoffers van grensoverschrijdend gedrag moeten zich in onze gemeente ook veilig voelen en gehoord, gezien en erkend worden. We hebben vaak de neiging weg te kijken of niet het geduld op te brengen hen blijvende aandacht en zorg te geven.
Communicatie
- In de nieuwsbrief wordt wekelijks bij de rubriek contactpersonen de contactgegevens van de vertrouwenspersonen vermeld, met daarbij de link naar meer info over de vertrouwenspersonen.
- Op onze website staat ook een uitleg over wat een vertrouwenspersoon voor u kan betekenen.
- Het beleidsplan over het borgen van een Veilige Kerk wordt kenbaar gemaakt middels de website / nieuwsbrief.
- Regelmatig zal er voorlichting worden gegeven aan vrijwilligers van onze gemeente.
Vasthouden van beleid
De kerkenraad benoemt vertrouwenspersonen. De kerkenraad zal 1 – 2 maal per kerkelijk seizoen het beleid Veilige Kerk evalueren. Tevens zal de kerkenraad eenmaal per kerkelijk seizoen een verslag van de vertrouwenspersonen vragen m.b.t. ervaringen die naar voren komen. In dit verslag komen de volgende onderwerpen aan de orde n.a.v. het takenpakket van de vertrouwenspersonen:
- Voorlichting en preventie: het gesprek over ‘veilige gemeente’ op verschillende niveaus van hetkerkenwerk organiseren.
- Signaleren: alert zijn op signalen van mogelijk misbruik.
- Opvang en begeleiding: eerste aanspreekpunt en steun voor mensen uit de gemeente die in vertrouwen iets kwijt willen over wat er in de gemeente gebeurt of waar ze zich zorgen over maken.
- Vertrouwenspersonen denken mee met de melder over eventuele aangiftes of klachtenprocedures en begeleiden de melder daarin.
Gedragscode en VOG
Voor de veiligheid van de kerk is het noodzakelijk dat beroepskrachten een Verklaring Omtrent Gedrag (VOG) aanvragen. Dit kan ook gelden voor vrijwilligers. De kerkenraad bepaalt op basis van adviezen van de landelijke kerk welke vrijwilligersgroep of functie een VOG moet aanvragen. Daarnaast wordt gevraagd aan beroepskrachten en relevante vrijwilligersgroepen om het model gedragscode van de landelijke kerk te ondertekenen. Deze gedragscode is te vinden op de site van de gemeente.